Op naar een mooi en gezond 2018

Dit jaar wordt het jaar waarin er op 21 maart gemeenteraadsverkiezingen zijn. Daarmee breken de laatste drie maanden voor de huidige fractie aan, die D66 op dit moment mag vertegenwoordigen in de gemeenteraad van Enschede. Deze blog is een terugblik van fractievoorzitter Jasper Kerkwijk op bijna vier jaar D66 in de coalitie.

De stad besturen doe je samen

Het is nu bijna vier jaar geleden dat D66 samen met Burgerbelangen Enschede, CDA, VVD en ChristenUnie besloten de coalitie in Enschede te vormen. Na een mooie verkiezingswinst werd D66 in 2014 de grootste partij, een grote verantwoordelijkheid die druk met zich meebracht. Ten eerste omdat D66 nog nooit eerder deze positie was gegund en dat was nieuw. Ten tweede omdat zes van de zeven fractiegenoten nieuw in de raad kwamen. En ten derde omdat D66 de coalitie mocht aanvoeren die de toekomst voor Enschede mede vorm ging geven, met een behoorlijk negatieve financiële erfenis. Het belangrijkste wat ik in vier jaar heb geleerd: de stad besturen doe je samen. Dit doe je door het ego opzij te zetten en het algemeen belang te dienen; door Enschede en de regio Twente sterker maken. Ik ben ervan overtuigd dat D66 in deze coalitie de stad belangrijke stappen verder heeft gebracht, ondanks bezuinigingen in de zorg en aan aantal moeilijke dossiers.

Verandering heeft Enschede verrijkt

Het voelde voor iedereen een beetje vreemd dat de PvdA, na jaren het stadsbestuur te hebben gedomineerd, niet meer deel ging uitmaken van de coalitie. Ik kan mij nog goed een beschouwing herinneren van TC Tubantia “Arm Enschede”. Dat artikel suggereerde dat het stadsbestuur in Enschede niet zonder sociaal-democratie kon. Maar volgens mij is niemand onmisbaar. Daarnaast heeft de PvdA gewoon haar constructieve bijdrage in de gemeenteraad behouden. Ik denk dat een wisseling van de wacht Enschede heeft verrijkt. De automatische piloot ging eraf.

Dat bood ruimte voor vernieuwing en volop kansen voor ideeën van anderen. Een nieuwe richting voor de voormalige vliegbasis Twente en niet blind blijven staren op een burgerluchthaven. Pro-actief Duitsland intrekken en niet alleen constateren dat we aan de grens liggen. Duurzaamheid echt naar uitvoering brengen en niet alleen grote ambities voor de toekomst uitspreken. De binnenstad maakt al vier jaar een enorm positieve ontwikkeling door. En vooral dankzij economische groei vinden steeds meer mensen een baan.

In de politieke arena waren de verschillen in aantal zetels tussen de partijen klein. Daarnaast moest de ambtelijke organisatie mee veranderen, omdat de samenleving snel veranderd. Beide vroegen een andere stijl van besturen en op een andere manier de coalitie vormen en bij elkaar houden. Het is aan anderen om te beoordelen of dat laatste mij in mijn rol als fractievoorzitter is gelukt.

Staan voor een positief mens- en wereldbeeld

Natuurlijk waren er ook lastige dossiers. Bijvoorbeeld daar waar de problemen in de wereld in Enschede voelbaar werden, zoals de discussie rond de mogelijke komst van het AZC en de bouw van een nieuwe moskee. In beide dossiers is D66 uitgegaan van een positief mens- en wereldbeeld, maar zeker niet naïef. Met name het dossier AZC heeft mij geraakt. Daar zag ik het goede en het slechte van de mens. Er leek vaak geen ruimte meer voor mensen die gewoon zorgen hadden of een genuanceerde mening, iemand was voor of tegen. In beide dossiers is het belangrijk de waarde “gelijkheid van mensen” hoog te houden en in het specifiek voor de komst van de nieuwe moskee “godsdienstvrijheid“ als onderdeel van de grondwet te beschermen.

Deze waarden worden juist belangrijk nu de PVV meedoet met de verkiezingen in Enschede in maart 2018. Ik hoop dat partijen die concurrentie ervaren van deze deelname niet met dit soort principes gaan marchanderen om kiezers aan zich te binden. Want een stem uit onvrede is gauw gewonnen, maar het vinden van een gedragen oplossing wordt daardoor niet makkelijker. En als antwoord op de vraag “ Sluit D66 de PVV uit?” Ik heb geen behoefte om met mijn antwoord deze partij in een slachtofferrol te drukken. De PVV sluit namelijk D66, met onze progressieve en positieve kijk op de samenleving, zelf al uit.

Niemand heeft monopolie op het woord sociaal

Er werd sinds 2014 een frame neergezet van een rechtse coalitie en een linkse oppositie. In debatten legde de oppositie nogal eens een claim op het woord sociaal. Maar geen enkele politieke partij of persoon heeft een monopolie op het woord sociaal, al helemaal niet op een sociaal hart. Natuurlijk mogen partijen verschillen van mening over hoeveel geld je lokaal bijpast om bezuinigingen uit Den Haag te verzachten. De vraag is alleen hoe lang houdt Enschede dat vol? En hoe sociaal is het op de lange termijn als we niet meer investeren in de stad en daarmee een rem op de ontwikkeling van Enschede zetten?

De strijd om hoe we de zorg organiseren wordt gevoerd in Den Haag. Dat begon met inzetten op decentralisatie naar de gemeenten, vergezeld met fikse budgetkortingen. Ik geloof dat de richting van decentralisatie nog steeds de goede is. Maar als je kijkt naar een land als Denemarken, waar men al ver is met deze verandering in de jeugdzorg, dan heeft dat zeven jaar geduurd. In deze tijd van transformatie is het budget met rust gelaten. Als 90% van de gemeenten nu een financieel probleem heeft met de jeugdzorg, moet men in Den Haag niet de kop in het zand steken.

Den Haag laat de teugels los met minder geld

Gemeenten krijgen veel beleid en bezuinigingen van het Rijk op hun bordje. De jeugdzorg, de Participatiewet (bijstandsuitkeringen), de Arbeidsgehandicapten (SW) en de Huishoudelijke hulp (WMO) zijn stuk voor stuk taken die erg belangrijk zijn voor de inwoners van Enschede. Het Rijk geeft de gemeenten hiervoor geld, maar wel steeds minder dan dat ze er vroeger zelf aan uitgaven. Kortom: een enorme uitdaging voor gemeenten om met minder geld de taken beter uit te voeren dan het Rijk eerder deed. Begrijp me niet verkeerd, die uitdaging zijn we in Enschede graag aangegaan. Maar dan moet het Rijk nu wel eens ophouden voor te schrijven hoe we het moeten doen of wetten niet aanpassen naar de nieuwe situatie. En ja, D66 zit op dit moment in de regering. Onze partij kan dus meer invloed uitoefenen op zaken als zorg en onderwijs, thema’s die lokaal van groot belang zijn.

Het Rijk zal met de inzet op decentraliseren moeten accepteren dat lokale signalen voor verbeteringen van groot belang zijn in het maken en aanpassen van beleid. Bijvoorbeeld de jeugdzorg, maar ook zaken als passend onderwijs. Want als de werkdruk voor leraren steeds hoger is, er meer kinderen met complexe problemen in klassen zitten, dan kun je niet wachten tot 2021 om daar wat aan te doen. Dat is een acuut probleem, waar wij als raadsleden de gevolgen van zien. Ik begrijp als geen ander dat als een gemeente iets zegt, Den Haag niet direct overal ja op kan zeggen. Maar als het op papier klopt, hoeft de werkelijkheid nog niet te kloppen. Als nooit tevoren zal denk ik een lijn van lokale politiek naar regionaal en landelijk belangrijk zijn. Of dat belang ook door de kiezers zal worden gezien is natuurlijk afwachten.

Inzetten op gelijke kansen, voor iedereen

Met veel trots kijk ik naar hoe mijn collega’s in de D66-fractie zich hebben ontwikkeld tot uitstekende raadsleden. Met plezier kijk ik terug op de samenwerking binnen de coalitie, in speciaal met de fractievoorzitters, andere partijen in de raad, het college en alle ambtenaren die hard werken om Enschede beter te maken. Ik ben overtuigd dat Enschede op de goede weg zit. Maar de verschillen tussen rijk en arm, laag- en hoogopgeleid en mensen van verschillende culturele komaf zijn er. Hoe we met die verschillen omgaan maakt of we echt samen leven. Volgens mij hebben wij als partij daar veel goede ideeën over, met als uitgangspunt dat iedereen gelijke kansen verdient.

Ik geloof dat er veel mensen zijn die behoefte hebben aan een redelijk geluid, welke het geschreeuw van de zijkanten overstemt. Laten we als D66 daar vol op inzetten bij de komende gemeenteraadsverkiezingen. Genoeg kansen voor ons om het verschil te maken voor Enschede de komende 4 jaren. Ik wens iedereen een gezond en succesvol 2108 toe.

Over Jasper Kerkwijk

E-mail: jasper.kerkwijk@d66enschede.nl
Twitter: jasperkerkwijk
 
Jasper zit sinds 2010 in de raad voor D66. Sinds 2014 is hij fractievoorzitter.
Jasper Kerkwijk