Veiligheid

Enschede is een veilige stad en dat willen we graag zo houden. Helaas wil een kleine groep mensen onze veilige stad op zichtbare wijze ondermijnen. Zoals drugshandelaren uit het westen van het land en illegale drugsproductie en -distributie bij mensen thuis.




  • Iedere kroeg doet mee aan een samenwerking waarbij beveiligers voor alle gelegenheden die ’s nachts open zijn werken.



  • Enschede moet een van de gemeenten zijn waar de teelt van wiet gereguleerd wordt.



  • Harde aanpak van de handel in harddrugs en de hiermee gepaard gaande criminaliteit en ondermijning, zeker als het gaat om problemen in woonwijken.



  • Handhaving is essentieel voor de motivatie van inwoners om afspraken na te komen. “High trust, high penalty” houdt in dat we vertrouwen op de inwoners maar ook hard zijn wanneer dit vertrouwen wordt beschaamd. We moeten investeren in meer handhaving omdat op dit moment de geldende regels onvoldoende gehandhaafd kunnen worden.



  • Het vergunningenbeleid voor sekswerkers moet op de schop: niet langer moet de afstand tot andere instellingen voorop staan, maar de veiligheid en decriminalisering van de beroepsgroep.

Toelichting

Zonder veiligheid is er geen vrijheid, democratie of recht. Mensen kunnen niet in vrijheid keuzes maken als zij niet veilig zijn en zich niet veilig voelen. D66 wil dat mensen zich vrij kunnen bewegen en in vrijheid keuzes kunnen maken over hoe zij hun leven vormgeven. Vanzelfsprekend ligt hier een taak voor de gemeente. D66 wil dat de gemeente Enschede zorgt voor de veiligheid van haar inwoners. D66 vindt dat ook de gemeente Enschede een rol heeft in het beschermen van onze democratische rechtsstaat, als fundament van de vrijheid van ons allemaal, tegen geweld, georganiseerde criminaliteit en andere vormen van ondermijning.

Het aantal meldingen van criminaliteit daalt de afgelopen jaren, maar het is onduidelijk in hoeverre dit komt door een dalende aangiftebereidheid en door verandering van de criminaliteit door de opkomst van nieuwe vormen van cybercriminaliteit. Wel voelen we ons steeds onveiliger. D66 vindt het belangrijk de gevoelens van onrust serieus te nemen en ons tegelijkertijd bij het maken van veiligheidsbeleid niet te laten leiden door angst. Daarom kiezen we voor effectieve maatregelen in plaats van schijnveiligheid. We kiezen op de eerste plaats voor het voorkomen van criminaliteit, ook door de diepere oorzaken van criminaliteit en overlast bestrijden.

Het streven naar veiligheid kan ook weleens schuren met het streven naar vrijheid, zeker wanneer de privacy van mensen in het gedrang komt. D66 vindt dat vrijheden niet zomaar moeten worden opgeofferd en dat daarom altijd scherp gekeken moet worden naar de balans tussen vrijheid en veiligheid, de zogenaamde proportionaliteit. Dit vraagt om een overheid die in het streven naar veiligheid de vrijheid van inwoners respecteert en hen te allen tijde gelijkwaardig behandelt.

We houden onze samenleving veilig met een veelkoppige aanpak. Handhaving, bestraffing is één kant van de aanpak. De andere kant is het aanpakken van de oorzaken van onveiligheid, D66 wil altijd beide kanten terugzien in de aanpak van een concreet veiligheidsprobleem. Daarbij heeft D66 oog voor de lange termijn en het bredere perspectief: overlast op een plein moet zich niet slechts verplaatsen naar een ander plein, maar op de lange termijn helemaal verdwijnen. Daarom ook is regionale en internationale (Duitsland) samenwerking van belang om een waterbedeffect binnen en buiten de regio te voorkomen.

Ondermijning van onze samenleving verloopt sluipenderwijs. D66 wil hier de ogen voor open houden, ook al zijn dit zaken waar mensen zich van nature liever van afkeren. D66 wil veiligheidsproblemen meteen aanpakken voordat deze stadsbreed onoplosbaar zijn geworden.

 

Preventie, oftewel: het voorkomen van criminaliteit en radicalisering, is voor D66 het uitgangspunt om veiligheid te verbeteren. Dit begint al vroeg, bijvoorbeeld door te investeren in onderwijs en het voorkomen van vroegtijdig schoolverlaten. Op die manier nemen we de oorzaken van criminaliteit en radicalisering weg. Preventie betekent ook dat we inwoners ondersteunen en mobiliseren om weerbaar te zijn tegen vormen van criminaliteit en overlast. Tot slot wil D66 de handel in softdrugs en prostitutie decriminaliseren.

  • Een onderdeel van preventie waarbij de gemeente Enschede een belangrijke rol speelt is de uitstraling in een buurt. Een gemeente met schone straten, zonder kapot straatmeubilair en met werkende straatlantaarns kent minder criminaliteit en overlast. D66 vindt het daarom de taak van de gemeente om de openbare ruimte netjes te houden.
  • D66 vindt dat mensen zelf ook een verantwoordelijkheid hebben. Iedereen kan een bijdrage leveren aan de veiligheid in de buurt door goed contact met de buren, door het plaatsen van geschikte sloten op het huis of door een preventieve buurt- of burgerwacht.
  • D66 wil dat de gemeente Enschede initiatieven van bewoners ondersteunt en hen inspraak geeft: bewoners zijn vaak zelf goed op de hoogte van de mate van veiligheid die zij in hun eigen leefomgeving ervaren.
  • De politie is een organisatie van, voor en door de burger. De politie moet kunnen inspelen op lokale problemen en daarom moet de politie goed op de hoogte zijn van wat er gebeurt in de gemeente Enschede of in een bepaalde buurt. De wijkagent speelt hierin een cruciale rol. D66 wil dat wijkagenten samen met de gemeente en welzijnswerkers in de wijken optrekken, in het geven van voorlichting, het aanwezig zijn bij inspraakmomenten en het op een laagdrempelige wijze aanspreekbaar zijn in de buurt. Wellicht gaat de gemeente hier niet meer over, in dat geval moeten we als lokale vertegenwoordigers dit aankaarten in Den Haag.
  • Daarnaast vraagt preventie om goede samenwerking tussen gemeentelijke diensten, scholen, zorg en welzijnsinstellingen, andere private initiatieven en de politie.
  • Onze samenleving digitaliseert steeds meer. Daarom wordt digitale veiligheid steeds belangrijker. Dit vraagt om voldoende inzet en gespecialiseerde medewerkers om digitale diefstal en identiteitsfraude, maar ook online pesten tegen te gaan. Ook hier is preventie van groot belang. D66 wil dat de gemeente Enschede op de eerste plaats het goede voorbeeld geeft door haar digitale veiligheid goed op orde te hebben. De gemeente heeft ook een rol bij het verzorgen van de voorlichting aan inwoners en bedrijven over hoe zij hun digitale veiligheid kunnen verhogen. Hier valt ook voorlichting op scholen onder.
  • D66 vindt dat het afsteken van vuurwerk uit de hand is gelopen. Mensen, ook toevallige voorbijgangers of omstanders, raken gewond door vuurwerk. Kapotte ogen, vingers, oren, etc. zijn het gevolg; levens zijn voorgoed veranderd. D66 vindt ook dat mensen die zelf vuurwerk af willen steken, dat op bepaalde momenten op bepaalde plekken moeten kunnen doen. Mits zij dat op een verantwoorde manier doen. De inwoners van de stad zijn nu zelf met elkaar in gesprek via een zogenaamde . D66 wacht de uitkomsten hiervan af alvorens met concrete voorstellen te komen.

Wietteelt leidt tot veel overlast, brandgevaar en criminaliteit. Opsporing brengt hoge kosten met zich mee. D66 is voor het reguleren van wietteelt en uiteindelijke legalisering van softdrugs. Ons doel hiermee is de gezondheidsrisico’s van drugsgebruik te verminderen en de overlast en criminaliteit die gepaard gaat met illegale wietteelt te beperken. Regulering gaat wat D66 betreft samen met goede voorlichting en voldoende toezicht. Om verplaatsing van problemen te voorkomen, pleit D66 voor intensieve afstemming met buurgemeenten, soms ook over de grens.

  • D66 wil criminaliteit en overlast verminderen door softdrugs en prostitutie uit de criminaliteit te halen en houden. Wanneer softdrugs geproduceerd worden onder staatstoezicht, kunnen deze legale drugs verhandeld worden en alle andere productie en handel keihard worden aangepakt. Dat neemt niet weg dat de illegale productie nog steeds economisch aantrekkelijk is vanwege de illegale export naar het buitenland. Inzet op opsporing en handhaving blijft dan ook noodzakelijk.
  • We willen graag dat Enschede vooroploopt in de legalisering van softdrugs. Bijvoorbeeld dat Enschede meedoet als pilotgemeente. Gezien de ligging van Enschede aan de grens vinden we het belangrijk om zo snel mogelijk de overlast door drugs tegen te gaan door bijvoorbeeld een pilot. Mocht er geen zicht op een pilot of legalisering zijn, dan zetten we in op een lobby in Den Haag om ons te helpen bij het tegengaan van de overlast die uiteindelijk door het Haagse gedoogbeleid is veroorzaakt.

D66 vindt dat eenieder die vrijwillig kiest om te werken als sekswerker zelfstandig en veilig dit werk moet kunnen doen. D66 is voorstander van een lokaal vergunningenstelsel om goede arbeidsvoorwaarden voor sekswerkers te scheppen, zodat zij onder veilige en verantwoorde omstandigheden hun werk kunnen doen. Dit is zowel in het belang van de sekswerker, als van de omgeving. Om misstanden tegen te gaan wil D66 naast maatregelen tegen uitbuiting en misbruik de positie van sekswerkers versterken. Als prostitutie ondergronds gaat, raken sekswerkers uit het zicht van instanties en dit bemoeilijkt de controle. Op deze manier worden sekswerkers kwetsbaar en kunnen zij in de gedwongen prostitutie belanden. Gedwongen prostitutie is een vorm van mensenhandel en daarom onacceptabel.

  • Via internet bieden prostituees hun diensten aan. De werkplek is vaak de eigen woning en dus in strijd met het bestemmingsplan. Dat veroorzaakt overlast voor omwonenden die ontdekken dat een prostituee illegaal actief is in hun woonwijk. Slachtoffers van mensenhandel en/of mensen die illegaal in Nederland zijn kunnen ook in de prostitutie belanden, al dan niet tegen hun eigen wil. Rondom de prostitutie spelen pooiers een vaak bedenkelijke rol, bijvoorbeeld in combinatie met uitkeringsfraude. Dit zijn allemaal redenen waarom D66 meer handhaving wil in deze sector. De andere kant van een effectieve aanpak is het mogelijk maken van legale prostitutie zodat de vraag op de illegale markt opdroogt.

De preventieve aanpak kan niet altijd voorkomen dat het misgaat. In die gevallen komt handhaving in beeld. Handhaving kan plaatsvinden door de politie, maar ook door (buitengewoon opsporingsambtenaren) in dienst van de gemeente. Dit vraagt om een heldere afbakening van verantwoordelijkheden en goede samenwerking. De vorming van de nationale politie is een goede ontwikkeling, maar een belangrijk aandachtspunt voor D66 is dat er voldoende aandacht blijft voor lokale veiligheidsvraagstukken.

De cijfers laten zien dat de voor inwoners ingrijpende en geregistreerde criminaliteit afneemt. Denk hierbij aan straatroven, woninginbraken, overvallen en geweldsmisdrijven. Maar de minder zichtbare criminaliteit neemt toe, denk hierbij aan cybercriminaliteit, fraude, oplichting en ondermijning. Tegelijkertijd gaan de preventie en opsporing van deze criminaliteit niet gelijk op met de ontwikkeling ervan. Het is logisch dat we meer cybercriminaliteit zien, aangezien ict veel meer gebruikt wordt. Alles wat ict is valt in principe te hacken, daarom is het zaak dat we hier met meer realiteitsbesef mee omgaan.

Bij de aanpak van veiligheidsproblemen wil D66 inwoners meer betrekken. Dat past bij de verbonden samenleving die we willen zijn, echter vergt dit nog wel wat verandering van de politie.

  • D66 steunt de burgemeester in het meteen sluiten van panden waar drugs worden gedeald.
  • D66 is niet naïef. “Outlaw” motorclubs zoals Satudarah, Bandidos, Hells Angels en No Surrender worden veelal in verband gebracht met zware criminaliteit. Zware criminelen hebben geen respect voor de rechtsstaat en de maatschappij dient dan ook beschermd te worden tegen hen. De burgemeester speelt hierin een actieve rol die het verschil maakt.
  • Je kunt niet alle onveiligheid ineens aanpakken. D66 beseft dat het keuzes moet maken. D66 kiest voor de aanpak van criminaliteit die destabiliserend werkt, die nog veel meer criminaliteit in de hand werkt. Daartoe wil D66 dat de verbanden, mechanismen van ondermijning worden ontrafeld en de cruciale activiteiten worden aangepakt. Een voorbeeld: loverboyproblematiek op het Wilminkplein hangt samen met drugshandel én wapenhandel. Wanneer je nu de samenbindende factor aanpakt, kun je drie vliegen in één klap slaan.
  • Ook in het geval van de inzet van nieuwe technologieën zoals bijvoorbeeld camera’s en drones zijn we scherp op de inbreuk op privacy. Hierbij helpt het om de inzet periodiek te evalueren. Zo ontdek je ook eventuele onverwachte effecten. D66 wil van alle veiligheidsmaatregelen die een inbreuk vormen op de privacy de proportionaliteit periodiek heroverwegen. Dat kan betekenen dat een maatregel wordt aangepast of gestopt.
  • D66 wil dat het driehoeksoverleg — het overleg waarin burgemeester, om en politie spreken over veiligheidsonderwerpen — afspraken maakt over de inzet op lokale prioriteiten, bijvoorbeeld met zogenaamde “handhavingsarrangementen”. De gemeenteraden moeten daarbij inspraak krijgen in de te maken afspraken.
  • De bestuursstijl die D66 voorstaat laat zoveel mogelijk zaken los, vertrouwt op de kracht van de mensen in de samenleving. Dat betekent ook dat wanneer mensen echt fout zitten, we die mensen hard aanpakken om misbruik tegen te gaan.
  • Gemeentelijke buitengewoon opsporingsambtenaren () kunnen een rol spelen in de veiligheidsaanpak van de gemeente Enschede. De inzet van is wat D66 betreft altijd aanvullend aan die van de politie: moeten zich niet ontwikkelen richting een nieuw soort gemeentepolitie. Er moet een duidelijke verdeling van taken zijn. D66 wil dat de verschillende rollen en taken in een handhavingsarrangement worden vastgelegd. D66 wil voorkomen dat burgemeesters uit capaciteitsgebrek politietaken overhevelen naar .
  • en andere ambtenaren die naar hun eigen professionele inschatting persoonlijke risico’s lopen moeten in goed overleg beschermingsmiddelen zoals een steekvest kunnen krijgen. D66 vertrouwt hiervoor op het oordeel van de professional.
  • D66 streeft naar een effectief lokaal veiligheidsbeleid en dit vraagt om continue samenwerking binnen de veiligheidsregio. Een goede regionale samenwerking betekent dat ook lokaal de veiligheid beter kan worden gewaarborgd. Voor goede crisisbeheersing is deze samenwerking zelfs essentieel. Crisisbeheersing vraagt om ervaring en routine die alleen op regionaal niveau voldoende kan worden opgedaan.
  • D66 wil dat de gemeente Enschede een strategie ontwikkelt voor het omgaan met cyberincidenten. Tevens moet de gemeente een voorbeeld kunnen zijn voor andere organisaties die ook zo’n strategie moeten ontwikkelen. Want in deze netwerksamenleving is de inwoner compleet afhankelijk van de ict bij alle organisaties, en de gemeente moet dan ook een voortrekkersrol hierin vervullen.
  • Handhaving van alle gemeentelijke regelgeving moet met zijn tijd meegaan. Via internet zijn een heleboel overtredingen te signaleren, maar dan moet de gemeente wel een beetje creatief met de digitale mogelijkheden omgaan. Bijvoorbeeld: een illegaal evenement of verbouwing is vaak wel te zien via openbare websites zoals Twitter of Facebook en zou dus door een meelezende ambtenaar vanachter het bureau kunnen worden gesignaleerd.

De democratische rechtsstaat beschermt de vrijheid van ons allemaal. Ook de gemeente draagt wat D66 betreft verantwoordelijkheid in het beschermen hiervan. Op de eerste plaats willen we dat de gemeente Enschede de privacy van inwoners beschermt. Daarnaast verwachten we dat de gemeente een rol speelt in het tegengaan van ondermijning van de democratische rechtsstaat als gevolg van discriminatie, radicalisering en criminaliteit.

Een schaduwwereld ontstaat in Nederland en zeker ook in Enschede. Die wereld is crimineel van aard en valt vaak buiten de blik van overheden. Tegelijkertijd is die wereld onderdeel van woonwijken, en kan een wereld op zich worden met sociale relaties en interne zorg. Hier wordt veel geld verdiend en grijpt men zonodig naar omkoping, intimidatie en geweld. De 16 miljard aan opbrengsten uit hennepteelt, laboratoria voor synthetische drugs, cocaïnehandel, illegaal gokken, illegale prostitutie en dergelijke moet worden witgewassen. Hierbij komen vervolgens advocaten, notarissen en bestuurders uit de bovenwereld in beeld. Zo vergiftigt dit onze samenleving, en we noemen dit dan ook ondermijning. Veel betrokkenen maken ook gebruik van ondersteuning zoals een bijstandsuitkering. Waarom zou je je nog gedragen of normaal werken als je in een ondermijnde wereld op een illegale manier aan meer geld kunt komen?

  • D66 wil dat bij veiligheidsmaatregelen altijd rekening wordt gehouden met de invloed die deze maatregelen hebben op de privacy van inwoners. Het aantasten van privacy vraagt iedere keer om een zorgvuldige en transparante afwegingen. D66 is daarom zeer terughoudend bij het inzetten van cameratoezicht en preventief fouilleren, zeker als maatregelen enkel leiden tot schijnveiligheid. Deze maatregelen dienen altijd tijdelijk, doelgericht en proportioneel te zijn. Selecte controles, die bijvoorbeeld leiden tot etnisch profileren, moeten hierbij zoveel mogelijk worden voorkomen. Ook moet de gemeenteraad worden geraadpleegd voor inzet van deze instrumenten.
  • D66 wil een openbaar register van alle sensoren, camera’s en andere manieren waarop data worden verzameld in de stad. Zo weet iedereen waar zijn persoonlijke data terechtkomt. D66 zal aan de hand van het gevulde register bekijken waar zorgpunten liggen omtrent de bescherming van de persoonlijke levenssfeer.
  • Discriminatie is onacceptabel. Dit vraagt zowel om voorlichting als, waar nodig, om een strafrechtelijke aanpak. D66 wil dat het aanpakken van discriminatoir gedrag in welke vorm dan ook prioriteit is voor de politie. Voor D66 is het onacceptabel wanneer de politie etnisch profileert. De overheid moet mensen altijd gelijkwaardig behandelen en hun vrijheden respecteren.
  • D66 verbiedt geen ideeën, maar er is geen ruimte voor het aanwakkeren van extremisme, discriminatie of (homo)haat. D66 beschermt de democratische fundamenten te allen tijde omdat we een omverwerping van de democratische rechtsstaat niet toe kunnen staan. Extremisme kan een voedingsbodem zijn voor terrorisme. Daarom moeten wijkagenten en welzijnswerkers in gesprek blijven met mensen die in contact staan met extreme organisaties. Het is cruciaal dat er een centraal meldpunt is, zodat inwoners (signalen van) radicalisering kunnen melden en dat signalen van radicalisering vroegtijdig worden opgemerkt en opgepakt door nauwe samenwerking tussen politie, gemeente, scholen, (religieuze) instellingen en anderen. Daarbij is het essentieel dat de omgeving ook wordt betrokken om te proberen verdere radicalisering te voorkomen.
  • Ondermijnende criminaliteit, dat wil zeggen criminaliteit waarbij de onderwereld en de bovenwereld verweven raken, zet de rechtsstaat onder druk. Corruptie, witwassen en intimidatie van gezagsdragers zijn hier goede voorbeelden van. Hierbij is de verwevenheid tussen de onderwereld en de bovenwereld ook op lokaal niveau een probleem. Om dit tegen te gaan is een goede samenwerking nodig tussen de gemeente, de politie en de bijzondere opsporingsdiensten.