Werk & inkomen

De bedrijven zorgen voor banen. De gemeente zorgt voor een vangnet voor mensen zonder werk en geld: een bijstandsuitkering. En de gemeente helpt bij het vinden van een baan.




  • We heffen zo veel mogelijk barrières op tussen Nederland en Duitsland, zodat het makkelijker wordt te werken en te leren over de grens. We voeren een actieve lobby om landelijke regels hiervoor aan te passen.



  • UWV moet opgenomen worden als een afdeling van de gemeente. Werkloos is werkloos immers. Welk type uitkering je hebt moet niet uitmaken voor het vinden van werk.



  • Met iedereen in de bijstand wordt minimaal één keer per jaar rustig alles doorgesproken.



  • Niet kunnen lezen en schrijven zit mensen in de weg bij het vinden van werk. Daarom werken we bij laaggeletterden hier eerst aan.



  • We gaan meer werken met methodes waarvan bewezen is dat ze werken in plaats vanuit een politiek wensdenken. Bijvoorbeeld alleen regelingen voor arme mensen toepassen die daadwerkelijk mensen uit de armoede helpen. We schuwen het experiment niet.



  • Kinderen kunnen niets doen aan de armoede waarin zij opgroeien, daarom gaat D66 door met het Kindpakket. Hierdoor kunnen kinderen sporten, fietsen en meedoen op school.

Toelichting

Werk is belangrijk omdat het mensen de kans biedt zich te ontplooien. Werk leidt tot zelfredzaamheid en draagt bij aan persoonlijk geluk. Werk is vaak niet meer een baan voor het leven bij hetzelfde bedrijf. Werk kan tegenwoordig een deeltijdbaan inhouden, een contract voor bepaalde tijd, werk als zelfstandig ondernemer, of een combinatie van die drie. D66 is niet bang voor deze veranderingen, maar wil het overheidsbeleid er wel op aanpassen.

Wanneer iemand geen werk heeft maar wel wil werken, is er een vangnet in de vorm van bijvoorbeeld een bijstandsuitkering. Ondertussen zoekt diegene naar werk en de gemeente helpt hem of haar daarbij. Dat moet meer maatwerk worden. Maatwerk en structureel contact moeten ertoe leiden dat ook echt iedereen op zijn/haar manier bezig is met het vinden van werk. Natuurlijk is een groep mensen nog niet klaar om werk te gaan zoeken, maar ook zij werken aan zichzelf door bijvoorbeeld een opleiding of training te volgen, of door vrijwilligerswerk te doen. Het doel is om steeds een sport hoger op de participatieladder te komen, steeds dichter naar betaald werk. Waarbij D66 zich realiseert dat voor sommige mensen betaald werk nooit haalbaar zal zijn. Uiteraard kan het ook zijn dat mensen tijdelijk hulp nodig hebben om zichzelf op orde te krijgen. We gaan uit van de mens. We kijken naar wat hij/zij wél kan en wil, in plaats van geobsedeerd te raken door wat iemand allemaal niet zou kunnen. De ontwikkeling van de persoon naar werk moet voorop staan.

Door conservatieve tendensen van de afgelopen jaren is de toon van het beleid doorgeslagen naar wantrouwen. Wantrouwen jegens de persoon zonder werk die hulp nodig heeft. D66 wil werken volgens de nieuwste inzichten in menselijk gedrag, gebaseerd op het wereldberoemde boek Schaarste1. Dat betekent een verschuiving terug naar positieve aandacht, belonen van verstandig gedrag en vertrouwen in de inwoner. Overigens blijft de inwoner altijd zelf verantwoordelijk voor de gevolgen van zijn keuzes en gedrag.

  • Decentralisatie van het uwv. Werkloos is werkloos, of je nu een ww-uitkering van het Rijk (uwv) hebt of een bijstandsuitkering van de gemeente. Daarom wil D66 nog intensievere samenwerking tussen gemeente Enschede en uwv, als ware het uwv gedecentraliseerd is. Zodat we de mensen zonder werk zo goed mogelijk kunnen helpen, vanaf het begin van werkloosheid. De gemeente is dan al vanaf het begin van ww betrokken.

  • D66 wil dat de gemeente Enschede inwoners met een bijstandsuitkering helpt om een arbeidsritme op te bouwen, door ook parttime en tijdelijk werk te stimuleren en door (her)aanvraagprocedures te verkorten. Ook instrumenten als proefplaatsingen, sollicitatiecursussen of een vergoeding voor het behalen van certificaten, zoals een heftruckcertificaat, kunnen mensen uit de bijstand naar werk halen.

  • D66 wil dat met iedereen die een uitkering heeft minimaal één keer per jaar rustig wordt gesproken. Zo krijgen mensen aandacht, kan gekeken worden of alles nog klopt en wat er veranderd is. Mensen vinden dan samen dingen waar eerder nog niet aan gedacht was. Wanneer dat nodig is maakt D66 extra budget vrij voor het op een kwalitatief goede en menselijke wijze contact houden met de inwoners zonder werk. D66 wil ook lobbyen dat uwv de dienstverlening vermenselijkt.

  • Fietsdepot: het moet voor bijstandsgerechtigden gemakkelijker worden om een verloren fiets uit het fietsdepot te adopteren.

  • De arbeidsmarkt is de laatste jaren steeds flexibeler geworden. Binnen de is Enschede echter de stad met verhoudingsgewijs het minste aantal zzp’ers. De gemeente bemoeit zich uiteraard niet met welk werk iemand doet. Wel kan zij een rol spelen bij het faciliteren faciliteren (huisvesting) van gunstige werkplekken voor flexwerk en andere zelfstandigen.

  • D66 wil dat iedereen zonder werk en met overheidssteun daarvoor toch probeert een arbeidsritme te houden. Bijvoorbeeld door het verrichten van vrijwilligerswerk. Zo is de stap naar een betaalde baan makkelijker en kansrijker. Ook vanuit bijvoorbeeld de ww moet vrijwilligerswerk gemakkelijk mogelijk zijn en zelfs aangemoedigd worden door uwv. Omdat dit nu niet het geval is start D66 Enschede een lobby op.

  • D66 wil dat Enschede al haar initiatieven voortzet om ook over de grens met Duitsland beter samen te werken om vraag en aanbod van werknemers bij elkaar te brengen, het zogenaamde matchen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het grensoverschrijdend mobiliteitscentrum en de inspanning voor diploma-erkenning. Zo kunnen mensen gemakkelijker aan de slag in Duitsland. Uiteraard willen we dat Nederland het andersom ook goed gaat regelen voor de erkenning van in Duitsland behaalde diploma’s.

  • D66 wil mensen met een uitkering helpen om zo snel mogelijk weer betaald werk te vinden. Daarom is goede samenwerking tussen en met het uwv, sociale werkplaatsen, uitzendbureaus en bedrijven belangrijk.

  • D66 wil voldoende stage- en leerwerkplaatsen voor jongeren, arbeidsgehandicapten en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. We gaan hierover eerst in gesprek met werkgevers. Als het nodig is, zetten we de gemeentelijke organisatie in om iedereen een eerlijke kans op werk te geven. Ook (oudere) mensen met een beroep waar steeds minder vraag naar is, moeten een kans krijgen om een ander vak te leren.

  • D66 wil dat mensen met een bijstandsuitkering de kans krijgen om een opleiding te volgen of een onderneming op te zetten, zonder dat dit direct invloed heeft op de hoogte van de uitkering.

  • Op korte termijn springen de “mismatches” op de arbeidsmarkt in het oog. In bepaalde sectoren heerst werkloosheid, terwijl in sectoren als bijvoorbeeld wijkverpleegkundigen, procestechnologen mbo/hbo, ict-specialisten en maakindustrie tekort is aan personeel. D66 wil dat de gemeente Enschede het zo makkelijk mogelijk maakt om om te scholen en een nieuwe baan te accepteren. Daarnaast wil D66 dat iedere leerling in Enschede en Twente open en eerlijk wordt voorgelicht over de baankansen na iedere opleiding.

  • 16 % van de inwoners van Enschede kan niet of slechts matig lezen en schrijven. Dat is een enorme groep voor wie de moderne maatschappij erg lastig bij te houden is. Dit speelt hen zeker ook parten bij het (vinden van) werk. D66 wil dat de aanpak van laaggeletterdheid één van de peilers onder het gemeentelijke beleid wordt. Dit moet worden geïntegreerd in het beleid om te komen naar werk, maar zeker ook in zorg- en welzijnsbeleid. Alleen met een langdurige, goed doordachte aanpak die onontkoombaar is voor de mensen kunnen we ervoor zorgen dat iedereen goed kan lezen en schrijven. Speciale aandacht moet ook uitgaan naar schoolgaande kinderen, want het is zeker niet zo dat zij allemaal op voldoende niveau geletterd zijn.

  • D66 heeft ervoor gezorgd dat de schaarstetheorie ook bij het Werkplein ingang gaat vinden. Meer algemeen wil D66 dat meer gewerkt gaat worden volgens principes en methoden waarvan is aangetoond dat ze werken. “Evidence based” dus. Daarbij wil D66 wel aandacht voor de omstandigheden waaronder een methode werkt. De ene persoon heeft het ene recept nodig, terwijl datzelfde recept voor een andere persoon misschien totaal niet werkt. Hierbij moet zeker ook ruimte zijn voor de inbreng van de professionals op de werkvloer. We kunnen ook van de ambtenaren vragen om zelf ook de effecten van hun aanpak te monitoren en te bespreken met hun collega’s.

Schulden hebben desastreuze gevolgen. D66 stuurt daarom scherp op een betere schuldhulpverlening door de oorzaken aan te pakken: mensen leren omgaan met geld, mensen waar nodig in bescherming nemen tegen zichzelf. In essentie zijn mensen zélf verantwoordelijk voor hun uitgaven en dus voor hun schulden. Echter, vele schuldenaren kunnen de gevolgen van het doen van financiële uitgaven niet overzien en beheersen. Daarom neemt een budgetcoach van de Stadsbank of een bewindvoerder tijdelijk de financiële handel en wandel van deze mensen over. Deze mensen gaan pas dan weer zelf over hun geld wanneer zij daartoe in staat zijn. D66 wil ook meer aandacht voor de verschillende oorzaken waardoor mensen in de schulden komen. Zo willen wij bijvoorbeeld de schuldenindustrie aanpakken en voorkomen dat kleine schulden door opstapelende aanmaningen en incasso’s tot drijfzand kunnen uitgroeien. Lokaal stellen wij hier paal en perk aan, of we signaleren de obstakels en problemen en kaarten deze aan in Den Haag. Zo voorkomen we nog meer schulden, en geven we wel genoeg ruimte aan de kracht van het individu.

  • Het meer betrekken van de werkgever van de schuldenaar past wat D66 betreft prima in een effectieve schuldenaanpak. De werkgever heeft immers belang bij het welzijn van zijn werknemer.

  • D66 wil snelle hulp bij schuldenproblematiek, zodat verslechtering van de situatie wordt voorkomen. Hierbij is herkenning door de wijkteams van belang omdat veel mensen uit gêne zichzelf niet melden met schulden. D66 volgt de aanbevelingen van de Nationale Ombudsman en andere deskundigen op. Wachtlijsten zijn wettelijk niet toegestaan en willen we koste wat kost voorkomen, ook als dat onorthodoxe oplossingen vraagt, bijvoorbeeld in samenwerking met woningcorporaties. D66 wil meer experimenteerruimte om mensen met schulden sneller te vinden en te helpen.

  • De Stadsbank Oost-Nederland helpt namens de gemeente Enschede mensen met schulden. Jarenlang heeft de Stadsbank te kampen met negatieve publiciteit. Mensen stappen al niet graag binnen bij een schuldhulpverlener, en dus al helemaal niet bij de Stadsbank die een negatief imago heeft. D66 heeft daarom aangedrongen op steekproeven in de dossiers van de Stadsbank, die dan openbaar worden gemaakt. Dan kan iedereen zien hoe goed of slecht de Stadsbank zijn werk doet, en kunnen mensen reële verwachtingen koesteren. Eind 2017 vindt de eerste visitatie plaats.

  • D66 wil pragmatisch handelen om schulden te voorkomen. Bijvoorbeeld: veel mensen wachten te lang met het vragen om hulp bij het oplossen van hun schulden. Nu zijn wij als D66 voorstander dat mensen dit op eigen kracht proberen, maar de praktijk wijst uit dat heel veel mensen dit niet lukt. Dan is D66 pragmatisch, dan kiezen we tegen ons politieke gevoel in voor het eerder actief helpen van mensen, nog voor die mensen er zelf om gevraagd hebben, om zo alle ellende voor te kunnen zijn. Concrete voorbeelden kunnen zijn het inhouden van (zorg)premies en huur op de bijstandsuitkering. Zo voorkomen we betalingsproblemen en huisuitzettingen.